نوشته‌ها

خطر انقراض گور ایرانی

گورخر ایرانی یا (Equus hemionus onager) متعلق به فردمن است و از زیرمجموعه های گونه ی گورخر آسیایی است و دارای ارزش اکولوژیکی ، زیبایی شناختی ، تحقیقاتی ، ژنتیکی ، بوم گردی و اقتصادی است اما در حال نابودی است و در حال حاضر کمتر از 1000 نفر آن ها باقی مانده اند.

طبق گزارشی در مجله دوستدار محیط زیست ، گور آسیایی قبلاً در خاورمیانه ، آسیای میانه و چین دارای جمعیت زیادی بودند ، اما فرزندان آنها اکنون در بیشتر مناطق منقرض شده اند و فقط در ذخیره های خارتوران شاهرود و بهرام گور در نی ریز قرار دارند. سه زیرگونه جزئی از زیرگونه ایرانی. استان فارس و ابرکوه پنج انگشتی هنوز در آنجا باقی مانده و مرکز تحقیقات ، تولید مثل و تولید مثل گورخر ایرانی در پارک ملی کویر گامسر 12 راس دارد.

به گفته آژانس حفاظت از محیط زیست ، گورهای ایرانی در بیشتر اوقات روز باز هستند اما در برخی مناطق به دلیل ناامنی شب ها باز هستند. گورها از نظر اجتماعی زندگی می کنند و زنان و کودکان گروه های جداگانه ای از مردان تشکیل می دهند. نرها غالباً تنها هستند و یا در گروه های کوچکی از چند ماده و جوان قرار دارند. این گونه سریعتر از اسب و خر است و قادر است مسافت طولانی را با سرعت متوسط ​​50 کیلومتر در ساعت بدود.

قبر ایرانی دارای حس بینایی ، بویایی و شنوایی بسیار قوی و قد بدن از 120 تا 142 سانتی متر است. این گونه شباهت زیادی به خر دارد و گوشه هایی بلند ، باریک و نوک تیز دارد. رنگ عمومی بدن نخود نارنجی است ، اما در مناطقی مانند کناره ها و کناره ها ، رنگ سفید متمایل است. این گونه دارای یک حاشیه سیاه در گردن و یک نوار قهوه ای در پشت است که تا دم امتداد دارد و نرها کمی تیره تر از ماده ها هستند.

زیستگاه اصلی این گونه در ایران در مناطق استپی و نیمه بیابانی با تپه ها و دشت های وسیع است. در گذشته ، این گونه به طور گسترده در ایران توزیع می شد و تقریباً در بیشتر مناطق نیمه بیابانی ایران وجود داشت ، اما امروزه فقط جمعیت كمی در این ذخیره گاه وجود دارد. زیست کره توران و برخی دیگر در بهرام گور استان فارس و کلمند یزد وجود دارد. استان

این گونه معمولاً از گیاهان مناطق استپی و نیمه بیابانی ایران مانند درمنه تغذیه می کند و وابستگی زیادی به آب دارد. در اواخر ماه ژوئن جفت می شود و پس از یک سال کره ای به دنیا می آید که برای مدت کوتاهی مادر را دنبال می کند. پروانه ها هنگام تولد حدود 25 کیلوگرم وزن دارند ، تا 8 ماهگی شیر می خورند و پس از سه سال قادر به جفت شدن هستند. ماده ها معمولاً هر دو سال یک بار و در بعضی موارد هر سال زایمان می کنند و در مدت زایمان برای مدت کوتاهی از گله جدا می شوند. شکارچیان طبیعی گورها پلنگ و در برخی موارد گرگ هستند.

طبق قوانین آژانس حفاظت از محیط زیست ، گور ایرانی از گونه های در معرض انقراض محسوب می شود و طبق فهرست سرخ اتحادیه بین المللی حفاظت از طبیعت (IUCN) گونه های در معرض خطر ، به عنوان گونه های در معرض خطر (CR) طبقه بندی می شود. امروزه به دلیل تخریب زیستگاه این گونه ، اشغال آبخوری توسط حیوانات اهلی و شکار غیرقانونی به دلیل باورهای غلط مردم ، نسل این گونه در معرض خطر جدی انقراض قرار دارد.

طبق مجله دوستدار محیط زیست ، در سال 1997 ، سازمان حفاظت محیط زیست با هدف معرفی مجدد آنها به زیستگاه ها از ابتدا سال برای بقا و انتقال 10 گورخر به سایت توران به مرکز پارک ملی کویر با هماهنگی محیط زیست. بیو سمنان وارد عمل شد ، اما یک گورخر در ابتدای عملیات از بین رفت ، پس از عملیات زنده ماندن ، دو نفر دیگر در حین انتقال به پارک ملی کویر از بین رفتند. با این حال ، کمتر از سه ماه پس از این حادثه ، سازمان حفاظت محیط زیست از اجرای مرحله جدید انتقال گورخرهای ایرانی از استان یزد به پارک ملی کویر خبر داد و چهار گورخر با ترکیبی از یک نر و سه ماده زنده شده و با کامیون به محل پارک ملی کویر منتقل شد.

براساس مجله سازگار با محیط زیست ، گورهای ایرانی مانند خرس سیاه آسیایی و گوزن زرد ایرانی به دلایل عمده از جمله تخریب زیستگاه و شکار غیرقانونی از جمله گونه های در معرض خطر کشور هستند ، بنابراین توجه سازمان حفاظت محیط زیست به عنوان متولی حیات وحش گونه ها ضروری است.

جلوگیری از بروز مجدد حادثه «مرنجاب» از طریق آموزش گردشگران

به دنبال انتشار عکس ها و فیلم های تعقیب و گریز یک حیوان وحشی توسط وسایل نقلیه آفرود در منطقه توریستی مرنجاب که منجر به مرگ این حیوان شد ، واکنش ها و انتقادات شدیدی در این زمینه صورت گرفت. یک کارشناس ارشد تنوع زیستی گفت: برای جلوگیری از وقوع چنین حوادثی در آینده ، لازم است سازمان ها و مقامات مسئول از جمله آژانس حفاظت از محیط زیست و فدراسیون اتومبیل مکان هایی را برای وسایل نقلیه آفرود تعیین و آموزش تعریف کنند. ”

سید مهدی نبی‌یان در گفت و گو با مجله دوست دار محیط زیست، با بیان اینکه حادثه‌ای که در مرنجاب رخ داد براثر ناآگاهی افرادی بود که کل وحشی را دنبال می‌کردند، گفت: به‌نظر می‌رسد این افراد قصد کشتن این حیوان را نداشتند و این حادثه به دلیل نبود آموزش و ناآگاهی این افراد رخ داد که در نهایت منجربه مرگ «کَل» نیز شد. از این رو برگزاری دوره‌های آموزشی برای فعالان حوزه آفرود ضرورت دارد و فدراسیون اتومبیلرانی نیز باید الزاماتی را برای افرادی که‌ می‌خواهند دوره‌های آفرود را برگزار کنند، ایجاد کند تا حتما دوره‌های آموزشی را بگذرانند.

وی با اشاره به چگونگی تلف شدن «کَل» درپی تعقیب و گریز گفت: یکی از دلایلی که انسان‌ نسبت به سایر جانداران پیشرفت کرده است، قدرت او در دویدن مسافت‌های طولانی بود چراکه بدن انسان از پوشش موی زیادی برخوردار نیست و تعرق زیادی می‌کند. از این رو این عوامل باعث می‌شود که انسان بتواند برخلاف سایر جانداران مسافت‌های طولانی را بدود.

این پژوهشگر حیات وحش ادامه داد: در گذشته یکی از شیوه‌های شکار حیوانات توسط انسان‌ها به همین صورت بود و انسان با دویدن مداوم به‌دنبال حیوان پس از مدتی آن را از پا درمی‌آورد چراکه حیوانات پس از مدتی دویدن به‌دلیل پوشش پشم و مویی که دارند دمای بدن و تعداد ضربات قلب‌شان افزایش پیدا می‌کند که منجر به نارسایی در تنفس، ایست قلبی و در نهایت مرگ می‌شود بنابراین تعقیب هرگونه جانوری به‌صورت مداوم پس از مدتی مرگ آن را به دنبال دارد و اگر بتوان این موضوع را به مردم محلی، گردشگران و افراد فعال در حوزه آفرود آموزش داد و در این زمینه اطلاع‌رسانی کرد مطمئنا با بسیاری از این حوادث روبه‌رو نخواهیم شد.

نبی‌یان ضمن انتقاد از جرم‌انگاری برخی حوادث که بر اثر ناآگاهی افراد رخ می‌دهد، گفت: حادثه‌ای که در مرنجاب رخ داد براثر ناآگاهی افرادی بود که «کَل» را دنبال می‌کردند همانطور که مصرف تخم لاک‌پشت‌ها در جزیره قشم نیز از سر ناآگاهی جوامع محلی بود بنابراین برای حل چنین معضلاتی باید به سمت گفتمان منطقی برای پیدا کردن راه حل درست و پای کار آوردن متولیان و فعالان حوزه محیط زیست به سمت بهبود شرایط پیش‌ برویم وگرنه خشم و خشونت و فحاشی در فضای مجازی تنها باعث احساسی شدن فضا می شود و در نتیجه گره‌ای که می‌توان با دست باز کرد،کورتر می شود و انجام فعالیت فرهنگی در این حوزه را دشوارتر می‌کند.

وی ادامه داد: با چنین رفتارهایی باعث می‌شویم که مسئولان و متولیان نیز یا خود را کنار بکشند یا در محور موج‌سازی فضای مجازی موضع‌گیری کنند که این خود باعث می‌شود که به سمت اخذ تصمیمات منطقی نروند و به‌جای آن تنها برای آرام کردن جو اعلام ‌کنند که هرگونه فعالیت آفرود در مرنجاب ممنوع است.

به گفته این کارشناس ارشد تنوع زیستی، در کشور تعداد زیادی علاقه‌مند و خودروهای مخصوص فعالیت‌های آفرود داریم اما در همه جای دنیا مناطقی را برای چنین فعالیت‌هایی در نظر می‌گیرند، مسابقه برگزار می‌کنند و گردشگر داخلی و خارجی نیز جذب می‌کنند درحالی که ما چنین زیرساخت‌هایی را پیش‌بینی نکرده‌ایم و این بی سر و سامانی باعث می‌شود شاهد چنین حوادثی مانند تلف شدن کل در مرنجاب و تخریب پوشش گیاهی، جانوری و زیستگاه‌ها باشیم. از این رو لازم است که فدراسیون اتومبیلرانی به این مساله ورود کند و با کمک سازمان حفاظت محیط زیست و همکاری وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی مناطقی را برای فعالیت‌های آفرود در نظر بگیرند و و تعاریفی برای آن ارائه دهند.

نبی‌یان با تأکید بر اینکه هر نوع گردشگری به طور حتم بخشی از تخریب را به همراه دارد ، اظهار داشت: در تمام کشورهایی که امکان فعالیت های خارج از جاده وجود دارد ، مناطقی برای این منظور شناسایی می شوند و از این طریق درآمدزایی نیز دارند. ما باید برای ایجاد شغل و معاشرت جوامع محلی از فعالیت های خارج از جاده بهترین استفاده را ببریم ، زیرا فعالیت های خارج از جاده و سافاری نیز یکی از شاخه های گردشگری است. بنابراین من فکر می کنم که به جای انکار و رد و فحش و استفاده از کلمات تحریک آمیز ، باید به سمت گفتگو ، آموزش و فرهنگ سازی در این زمینه حرکت کنیم.